Eergisteren bedacht ik me waarom ik het in mijn leven zo moeilijk vind om van mezelf te houden, om mezelf liefde, warmte en aandacht te geven. En toen besefte ik: mijn moeder en mijn oma waren de enige mensen die me onvoorwaardelijk liefde gaven, zonder ooit iets terug te verwachten.
Mijn moeder werkte ontzettend hard. Zolang ik me kan herinneren had ze twee banen, zodat het ons aan niets ontbrak. Ze had weinig hulp; ze moest zelf uitzoeken hoe ze twee kinderen kon grootbrengen, in een maatschappij die haar zag als "grasweduwe" en vond dat ze maar alleen moest blijven.
Omdat ze getrouwd was geweest en gescheiden, vonden de mensen om haar heen — ook haar eigen familie — het hun goed recht om te zeggen dat ze "klaar" was als vrouw. Dat ze niet kon en niet mocht verder leven met haar gezondheid en iemand naast haar.
Een maatschappij die wil dat een vrouw tegelijk moeder, echtgenote, minnares, werkneemster en altijd-beschikbare vriendin is, een werkezel op haar werk, zonder te klagen, zonder negatieve emoties te tonen — en aan het eind van de dag "God zij dank" te zeggen en "wat heb ik het toch goed."
Ik wil schande roepen over iedereen die deze vrouwen veroordeelt. Schande over iedereen die het lef heeft om te bepalen hoe een ander moet leven, welke keuzes iemand mag maken, hoe iemand moet denken en bestaan in deze wereld! Jullie zijn niet beter dan de rest!
Voordat je iemand veroordeelt: denk heel goed na en kijk eerst naar je eigen gezicht in de spiegel.
Iedereen heeft het recht om te leven op een manier die goed voelt — zolang je een ander niet onderdrukt.
Maar hoe "gelukkig" kun je zijn zonder hulp en steun?
Hoe gelukkig kun je zijn zonder iemand die je begrijpt en met wie je kunt delen wat je doormaakt?
Mijn moeder heeft ongelooflijk veel opgeofferd om ons goed groot te brengen, zodat het ons aan niets ontbrak — niet aan spullen, niet aan liefde. Ze was vader en moeder tegelijk.
Een groot dankjewel, mama, dat je me hebt geholpen om op te groeien, in mezelf te geloven en te leren van mezelf te houden.
Ik heb maar een vervelende herinnering aan jou — dat je er veel uren niet was. Je was aan het werk, en ik herinner me dat ik je miste. Ik denk dat mijn broer je ook miste. Ik weet nog dat we thuiskwamen en vroegen:
"Waar is mama? Wanneer komt ze thuis?"
Maar je was er altijd. De enige die in me geloofde, die naast me stond zonder me te veroordelen, zonder me te vertellen wat ik moest doen of hoe, zonder overal commentaar op te hebben.
Daarom wilde ik vandaag — op Moederdag — deze brief aan mijn moeder schrijven, met heel veel liefde.
Ik hoop dat ik, net zoals zij altijd in mij gelooft en mij helpt, ook naast haar kan staan wanneer ze me nodig heeft.
Daarom is deze brief in het Nederlands — opgedragen aan haar, en aan alle moeders die elke dag opnieuw de titel "mama" waardig zijn.
