 |
| Foto door Peter Burdon op Unsplash |
Ik heb neurodiversiteit niet leren kennen uit een studieboek of via een diagnose. Ik leerde het kennen via mensen. Via gedeelde momenten. Via ervaringen die me stilletjes maar diep hebben veranderd.
Ik was jong en nieuwsgierig. Ik dacht dat ik er was om te helpen — ondersteunen bij taken, geduldig zijn, spelletjes spelen. Maar in plaats daarvan werd ik uitgenodigd in een ander ritme van de wereld.
Mijn eerste echte ontmoeting was als jonge vrijwilliger in Thessaloniki, bij een school voor speciaal onderwijs in Evosmos. Elk kind daar leerde me iets wat geen klaslokaal me ooit had kunnen leren.
Later deed ik vrijwilligerswerk bij de blindenschool, ook in Thessaloniki. Daar drong het echt tot me door: zintuiglijke beleving is een universum op zich — en we leven allemaal in net iets andere sterrenstelsels. Ik leerde vertragen. Luisteren met meer dan alleen mijn oren. Voelen wat niet gezegd hoefde te worden.
Toen kwam Endynamei — een neurodivergent team van dansers, kunstenaars en acteurs. Hun voorstellingen waren niet zomaar kunst. Het was taal. Expressie in haar rauwste, mooiste vorm. Geen barrières. Geen masker. Alleen beweging, kleur, emotie — elke uiting een waarheid op zich.
Er waren momenten van intensiteit — zintuiglijke meltdowns, overprikkeling, verwarring. Maar ook: helderheid. Eerlijkheid. Vriendelijkheid zonder pretentie. Ik begon te zien hoe de wereld niet gebouwd was voor deze mensen — hoeveel ze moesten aanpassen, masken en worstelen om maar geaccepteerd te worden.
Naarmate de tijd verstreek, begon ik vergelijkbare patronen te herkennen bij volwassenen om me heen — en zelfs bij mezelf. Het constante lawaai in mijn hoofd. Emotionele golven die te groot of te snel aanvoelden. Een diep verlangen naar rust, structuur en helderheid. De uitputting na sociale situaties.
Ik begon te lezen, scherper te luisteren. Ik vond stemmen in boeken, video's en online communities die beschreven hoe het is om te leven in een neurodivergente wereld — een wereld gevormd door ADHD, autisme, angst en zintuiglijke gevoeligheden.
Langzaam hield ik op neurodiversiteit te zien als iets dat alleen in "speciale" ruimtes bestond. Ik zag het in het dagelijks leven. Bij creatieve vrienden. In gespannen gesprekken. In de manier waarop sommige mensen friemelen, dingen vergeten of urenlang hyperfocussen. In de manier waarop anderen de wereld zo diep voelen dat het pijn doet — en tegelijk heelt.
Mijn reis met neurodiversiteit gaat niet over labelen of repareren. Het gaat over opmerken. Over begrip verdiepen. Over ruimte maken voor andere manieren van zijn, voelen, denken en beleven.
Dit verhaal is nog lang niet af. Maar ik draag al deze mensen en momenten met me mee. Ze hebben me geleerd dat neurodiversiteit niet iets is om te repareren — het is iets om te eren. Om te respecteren. Om ruimte voor te maken.